TS. Nguyễn Văn Khôi: Thị trường bất động sản chuyển mạnh sang tư duy phát triển dựa trên nhu cầu thực và kiến tạo hệ sinh thái đô thị đồng bộ, xanh, thông minh

Vai trò và hướng phát triển của thị trường bất động sản trong mô hình tăng trưởng mới

Sáng 2/6, dưới sự chủ trì của Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam phối hợp với Tạp chí điện tử Bất động sản Việt Nam tổ chức Diễn đàn Bất động sản Việt Nam 2026 với chủ đề: “Thị trường bất động sản trong mô hình tăng trưởng mới: Khơi thông nguồn lực – Kiến tạo không gian phát triển – Đồng hành cùng mục tiêu tăng trưởng quốc gia”.

Theo TS. Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, Thành viên Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ, nguyên Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, nguyên Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội, trong bối cảnh cả nước đang quyết tâm thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội giai đoạn mới, hướng tới tăng trưởng nhanh, bền vững và đưa Việt Nam trở thành nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, việc tổ chức Diễn đàn với chủ đề “Thị trường bất động sản trong mô hình tăng trưởng mới” có ý nghĩa rất quan trọng. 

Ông đánh giá đây là chủ đề rất có ý nghĩa, thể hiện tư duy đổi mới mạnh mẽ trong việc nhìn nhận vai trò của thị trường bất động sản đối với nền kinh tế quốc dân và đời sống xã hội.

Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam nhấn mạnh, trong nhiều năm qua, bất động sản luôn là một trong những lĩnh vực có sức lan tỏa lớn, liên quan trực tiếp đến hơn 40 ngành nghề, từ xây dựng, tài chính, ngân hàng, vật liệu, logistics, du lịch đến lao động, việc làm và an sinh xã hội. Tuy nhiên, thực tiễn cũng cho thấy, thị trường bất động sản từng có thời điểm phát triển chưa thực sự bền vững; còn tình trạng lệch pha cung – cầu; thiếu nghiêm trọng nhà ở phù hợp với khả năng chi trả của người dân; đầu cơ, thổi giá, tạo giá ảo; sử dụng nguồn lực đất đai chưa hiệu quả; trong khi doanh nghiệp còn gặp nhiều khó khăn về vốn, thủ tục đầu tư, pháp lý dự án và niềm tin thị trường.

Trước thực trạng đó, Đảng và Nhà nước đã rất quan tâm tháo gỡ những điểm nghẽn này. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng theo hướng dựa nhiều hơn vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển kinh tế tư nhân và giải phóng toàn bộ nguồn lực xã hội cho phát triển đất nước. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng đặc biệt nhấn mạnh quan điểm: “Con người vừa là trung tâm, vừa là chủ thể, vừa là mục tiêu và động lực của phát triển”.

Theo TS. Nguyễn Văn Khôi, tinh thần đó có ý nghĩa rất sâu sắc đối với lĩnh vực bất động sản và nhà ở hiện nay. “Bởi mục tiêu cuối cùng của phát triển thị trường bất động sản không chỉ là tăng trưởng đầu tư hay gia tăng giá trị tài sản, mà quan trọng hơn là phải phục vụ cuộc sống của người dân; tạo lập môi trường sống an toàn, văn minh, hiện đại; bảo đảm cơ hội tiếp cận nhà ở cho đông đảo người dân, nhất là người trẻ, công nhân, người lao động và tầng lớp trung lưu đang ngày càng gia tăng”, ông nói.

Ông cũng cho rằng, những định hướng lớn của Trung ương thời gian qua như Nghị quyết số 57 về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; Nghị quyết số 59 về hội nhập quốc tế; Nghị quyết số 66 về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật; Nghị quyết số 68 về phát triển kinh tế tư nhân… đang mở ra một không gian phát triển mới cho nền kinh tế nói chung và thị trường bất động sản nói riêng.

Cùng với đó, Chính phủ đã ban hành nhiều nghị quyết, nghị định và chỉ đạo quyết liệt nhằm tháo gỡ khó khăn cho thị trường; thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội, nhà ở công nhân, cải cách thủ tục đầu tư xây dựng, thúc đẩy chuyển đổi số, phân cấp – phân quyền mạnh hơn cho địa phương; đồng thời yêu cầu chấn chỉnh các biểu hiện đầu cơ, thao túng thị trường, tạo mặt bằng giá bất hợp lý.

“Tôi cho rằng, trong mô hình tăng trưởng mới của đất nước, thị trường bất động sản cần chuyển mạnh từ tư duy phát triển theo chiều rộng sang chiều sâu; từ tăng trưởng dựa vào đầu cơ tài sản sang phát triển dựa trên nhu cầu thực; từ phát triển đơn lẻ từng dự án sang kiến tạo hệ sinh thái đô thị đồng bộ, xanh, thông minh và có khả năng chống chịu cao”, TS. Nguyễn Văn Khôi nhấn mạnh.

Cần phát triển nhanh thị trường nhà ở cho thuê giá hợp lý

Theo TS. Nguyễn Văn Khôi, hai nội dung được lựa chọn thảo luận tại Diễn đàn Bất động sản Việt Nam 2026 là “rất trúng và đúng với yêu cầu thực tiễn”.

Nội dung thứ nhất là phát triển nhanh thị trường nhà ở cho thuê giá hợp lý. “Đây không chỉ là câu chuyện nhà ở mà còn là vấn đề của năng lực cạnh tranh quốc gia, của an sinh xã hội và của cấu trúc đô thị hiện đại”, TS. Nguyễn Văn Khôi nhận định. 

Ông cho biết, tại nhiều quốc gia phát triển, nhà ở cho thuê chiếm tỷ trọng rất lớn trong cơ cấu thị trường nhà ở. Trong khi đó, ở Việt Nam, tâm lý sở hữu nhà vẫn rất phổ biến nhưng giá nhà hiện nay đang vượt quá khả năng chi trả của nhiều người dân, đặc biệt tại các đô thị lớn.

“Nếu không phát triển mạnh nhà ở cho thuê giá hợp lý thì sẽ rất khó giải quyết bài toán an cư cho người lao động, khó thu hút nhân lực chất lượng cao và cũng khó phát triển đô thị bền vững”, Chủ tịch VNREA nói.

Từ đó, TS. Nguyễn Văn Khôi đề xuất cần sớm hình thành hệ thống cơ chế, chính sách đủ mạnh để khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào phân khúc này, như ưu đãi về đất đai, tín dụng, thuế và thủ tục đầu tư; phát triển các quỹ đầu tư nhà ở cho thuê dài hạn; khuyến khích mô hình hợp tác công – tư; thu hút doanh nghiệp nước ngoài tham gia đầu tư, quản lý vận hành. Bên cạnh đó, cần phát triển đồng bộ hạ tầng giao thông công cộng để mở rộng không gian đô thị, giảm chi phí nhà ở; đồng thời có cơ chế hỗ trợ trực tiếp cho người thuê nhà, đặc biệt là người thu nhập thấp, công nhân và người trẻ. Ông cũng cho rằng cần thay đổi tư duy xã hội về nhà ở, hình thành văn hóa thuê nhà chuyên nghiệp, ổn định và văn minh như nhiều quốc gia phát triển trên thế giới.

Doanh nghiệp bất động sản cần tái cấu trúc mạnh mẽ mô hình phát triển

Nội dung thứ hai, vấn đề về vai trò của doanh nghiệp bất động sản trong mô hình tăng trưởng mới, TS. Nguyễn Văn Khôi cho rằng các doanh nghiệp cần thực hiện tái cấu trúc mạnh mẽ mô hình phát triển.

Theo ông, doanh nghiệp không thể tiếp tục phát triển theo hướng ngắn hạn, phụ thuộc quá lớn vào đòn bẩy tài chính hoặc tăng giá đất. Trong giai đoạn mới, cần chuyển sang mô hình phát triển bền vững hơn, lấy nhu cầu thực của thị trường làm trung tâm; lấy chất lượng sản phẩm và chất lượng sống làm giá trị cốt lõi; đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần tăng tỷ trọng các phân khúc bất động sản công nghiệp, logistics, nhà ở cho thuê, bất động sản xanh, đô thị TOD, đô thị thông minh; chủ động tham gia vào chiến lược tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế tuần hoàn.

Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam cũng bày tỏ mong muốn cộng đồng doanh nghiệp phát huy mạnh mẽ hơn tinh thần trách nhiệm xã hội, đạo đức kinh doanh và văn hóa doanh nghiệp; cùng Nhà nước xây dựng một thị trường minh bạch, lành mạnh và bền vững.

Theo ông, Nhà nước sẽ tiếp tục hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính, bảo đảm môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch và ổn định; đồng thời kiên quyết xử lý các hành vi đầu cơ, thao túng thị trường, vi phạm pháp luật và trục lợi chính sách.

“Việt Nam đang bước vào một giai đoạn phát triển mới với khát vọng lớn, yêu cầu cao và tốc độ chuyển đổi rất nhanh. Thị trường bất động sản cũng cần chuyển mình tương xứng với yêu cầu đó”, TS. Nguyễn Văn Khôi nhấn mạnh.

Ông bày tỏ tin tưởng rằng với tinh thần đổi mới tư duy, đồng hành trách nhiệm và khát vọng phát triển, các cơ quan quản lý nhà nước, chuyên gia, doanh nghiệp và nhà đầu tư sẽ cùng chung tay xây dựng thị trường bất động sản Việt Nam phát triển an toàn, lành mạnh, bền vững; thực sự trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế và đóng góp thiết thực vào mục tiêu nâng cao chất lượng sống của người dân./.